28 майя 2022

«НÆ КУСТÆЙ АДÆМ БОЗ КУД УОНЦÆ…»

22.04.2021 | 21:06

«Цæрæнуатон-коммуналон хæдзаради уавæрæн  бæлвурд аргъ искæнунæн æма, еци къабази ‘рдигæй лæггæдти хуæрзгъæдæдзийнадæ цæмæй бæрзонд уа, уомæн нæмæ ес равгитæ дæр æма фæрæзнитæ дæр. Алцæмæйдæр ахсгиагдæр æй цæргути ‘хсæн куст гъæугæ хузи райаразун. Сæйрагдæр домæн – нæ кустæй нин адæм гъæуама боз уонцæ!..» – уотæ баханхæ кодта Республикæ Цæгат Иристон-Аланий Хецауади Сæрдари ихæстæ рæстæгмæ æнхæстгæнæг Тускъати Тайморазæн  нæ республики цæрæнуатон-коммуналон хæдзаради,  артаг æма энергетики министри ихæстæ рæстæгмæ æнхæстгæнæг Тамати Майрæн, æрæги видеобастдзийнади фæрци ци фембæлд арæзт æрцудæй, уоми.

Евгъуд анзи кустити бæрæггæнæнти æма исонибонмæ нисанти туххæй дзоргæй, Тамати Майрæн куд фегъосун кодта, уотемæй кæлæдздзаг хæдзæртти цæргути нæуæг цæрæнбунæттæмæ раййевуни туххæй арæзт программи фæрци 2019-2024 æнзти Дзæуæгигъæуи, Дигори æма Рахесфарси районти, Мæздæги цæргутæ исуодзæнæнцæ нæуæг фатерти хецæуттæ. Æдеугурæй программи фæлгæти нæуæг фатертæмæ раййивтонцæ аст æма дууинсæй бийнонти, Дигори райони равардтонцæ цуппар фатери.

Программæ фарæ æнхæстгонд цудæй Рахесфарси райони дæр, нуртæккæ си кæлæдздзаг хæдзæртти цæрæг адæмæн аразунцæ нæуæг берæуæладзугон хæдзарæ. Сæ царди уавæртæ фæххуæздæр уодзæнæнцæ æхсæз æма æхсæзинсæй адæймагемæн. Евгъуд анзи гъуддæгутæн багъудæй 119, 07 миллион соми. Дзæуæгигъæуи æма Мæздæги райони бундоронæй цалцæггонд æрцудæнцæ фондз æма инсæй берæуæладзугон хæдзари. Беслæни ирæзти генералон пълани фæлгæти фарæ министради цæстдард цудæй кæдзосгæнæнти арæзтадæмæ. Ку исцæттæ уа, уæд зингæ фæххуæздæр уодзæнæй экологон уавæр, цæргутæ уодæнцойнæдзийнадæ бавзардзæнæнцæ.

Сахарти алфамбулайти уодæнцойнæ уавæртæ исаразуни хуæздæр проект равзаруни туххæй фарæ Мæскуй æркастæнцæ Еугуруæрæсеуон конкурси бæрæггæнæнтæмæ. Мæздæг æй 160 уæлахездзауей ‘хсæн æма имæ федералон бюджетæй æрбафтуйдзæнæй 70 миллион соми, уой фæрци фæззиндзæнæй равгæ аци анз Уæлахези паркмæ базелунæн. Электроэнергетики ирæзти туххæй Уæрæсей Хецауади унаффæмæ гæсгæ Цæгат Иристон, федералон зилди субъекттæй фиццаг бацæттæ кодта электроэнергетики схемæ æма ирæзти программæ 2021-2025 æнзтæн. Беслæни æфсадæн нæуæг центр, уæдта Алагири, Ирæфи, Мæздæги районти æртæ минкъий ГЭС-и исаразуни фарстатæбæл бакустонцæ.  Республики Хецауадæ æма «РусГидро» бафистонцæ арæзтади туххæй аразий гæгъæдитæ. «Газпром газораспределение Владикавказ» фарæ республики дууадæс гъæуемæ газ бауагъта.

Аци анз идарддæр æнхæстгонд цæудзæнæй адæми кæлæдздзаг хæдзæрттæй нæуæг цæрæнбунæттæмæ раййевуни программæ. Уордæмæ бахастонцæ Дзæуæгигъæу æма Рахесфарси район, цуппæрдæс æма фондзинсæй бийнонти сæ уавæртæ фæххуæздæр кæндзæнæнцæ. Республики  базелдзæнæнцæ дууæ æма дууинсæй æхсæнадон бунатемæ, уæдта дууадæс æма æртинсæй берæуæладзугон хæдзæртти тургътæмæ. Цæгат Кавкази федералон зилди ирæзти программи фæлгæти Цæгат Иристон æма Уæрæсей экономикон ирæзти министрадæ проектон-хæрзти документацибæл бакосуни туххæй аразий гæгъæдитæ бафистонцæ. Бацæттæ кæндзæнæнцæ Алагири райони кæдзосгæнæнтæ исаразуни æма æ хуæнхаг хаййи дони хизæг реконструкци искæнуни, Мæздæги райони донесæнтæ, Дзæуæгигъæуи историон хаййи кæдзосгæнæнтæ исаразуни проектон-хæрзти документаци.

Анзæн æ фиццаг æмбеси Æрæдони исараздзæнæнцæ бугътæ æвгæнæн станцæ, анзмæ æ гъомус уодзæнæй 300 мин тонни. Октябри гъæуама искоса  бугътæ æфснайæн нуриккон полигон.

– Æдеугур нæмæ ес финддæс æма дууинсæй разамунддæттæг организаций æма 271 цæрæнуæтти хецæутти æмбæлади. Разамонæг компанити хецæуттæн сæ  бæрнондзийнадæ хъæбæр ниллæг æй, бунæттон хеунаффæйади оргæнти ‘рдигæй дæр сæмæ фагæ цæстдард нæййес. Цæргутæ æма разамонæг компанити ‘хсæн рахастдзийнæдтæ нивæбæл нæ ‘нцæ, – фæббæрæг кодта министради разамонæг.